Jadę do: Bhutan

Bhutan panorama

Bhutan należy do najrzadziej odwiedzanych krajów świata, a pierwszy cudzoziemiec pojawił się tu w 1974 roku. Polityka izolacji kulturalnej i ekonomicznej miała zapewnić zachowanie odrębności i dziedzictwa narodowego.

BHUTAN

Królestwo Bhutanu (Druk Jul – dosł. Królestwo Smoka) jest dziedziczną monarchią konstytucyjną. Głową państwa jest król (Druk Gyalpo). Bhutan leży w południowej Azji, we wschodnich Himalajach. Graniczy z Chinami i Indiami, nie ma dostępu do morza. Ponad połowa kraju leży na wysokości ponad 3000 m n.p.m.

Powierzchnia: 38 394 km2
Liczba ludności: ok. 700 000
Stolica: Thimphu
Podział administracyjny: 20 prowincji (dzongkhag)
Język urzędowy: dzongkha
Waluta: ngultrum

Kiedy jechać

Bhutan HimalajeBhutan dzieli się na trzy równoleżnikowe strefy. Najbardziej na północ wznoszą się Himalaje Wysokie, gdzie 20 szczytów ma więcej niż 7000 m n.p.m. Najwyższy jest Gangkhar Puensum, 7570 m n.p.m. Środkowy pas zajmują Himalaje Małe (Wewnętrzne), gdzie niższe pasma przecinają rzeczne doliny. Pomiędzy rzekami Mo i Drangme jest wododział Czarnych Gór o wysokości do 2700 m n.p.m., na wschodzie rozciąga się pasmo Donga, pogórze Himalajów zamyka masyw Siwalik o wysokości do 1500 m n.p.m. Na południu kraju leży ostatnia strefa o charakterze nizinnym. Równina Dwar zajmuje pas przygraniczny z Indiami.
W Bhutanie panuje klimat zwrotnikowy wilgotny, monsunowy. Upały panują na południu, w dolinach są chłodne zimy i gorące lata, a w Himalajach – ostre zimy i chłodne lata. Granica wiecznych śniegów znajduje się na wysokości 4500–4800 m n.p.m.

Podczas podróży do Bhutanu nie ma obowiązku szczepień ochronnych. Przy wjeździe do Bhutanu wszystkich obcokrajowców obowiązują wizy. Nie można podróżować indywidualnie, a wizy są bardzo drogie (200–250 USD za dzień pobytu). Promesę wizy (trzeba dołączyć 2 zdjęcia) można uzyskać przez wykupienie pakietu turystycznego w biurach linii lotniczych Druk-Air (narodowy przewoźnik Bhutanu) lub w agencjach turystycznych uprawnionych do sprzedaży biletów. Wizę wydaje się po uzyskaniu promesy i wpłynięciu pieniędzy na konto. Na miejsce można dotrzeć drogą lotniczą lub lądową. Druk-Air dwa razy w tygodniu lata z Delhi, Kalkuty, Katmandu, Dhaki i Bangkoku. Granicę lądową z Indiami można przekraczać przejściami w stanach Asam i Bengal Zachodni. Najlepiej przyjechać tu w okresie od września do początku grudnia (dobra pogoda i piękna jesień) i od lutego do maja (wtedy kwitną kwiaty i rododendrony). Zimą trzeba się spodziewać obfitych opadów śniegu, a od czerwca do września padają deszcze spowodowane letnim monsunem.

Aktywny wypoczynek

Aktywnych turystów nie rozczarują miejscowe trasy trekkingowe o różnym stopniu trudności, od łatwych po bardzo forsowne. Często znajdują się na dużych wysokościach i prowadzą przez zaśnieżone tereny. Zapewniają jednak wspaniałe widoki, nieskażoną przyrodę i spotkania z przyjaznymi ludźmi. Na niektórych szlakach istnieje możliwość wynajęcia kucyka, który poniesie bagaż. Największą popularnością cieszy się dwutygodniowa wyprawa Jomolhari Laya Gasa Trek, która umożliwia poznanie piękna kraju. Na przeciwnym biegunie są medytacje, które pozwalają zwolnić, wyciszyć się i odpocząć. Można je odbyć w klasztorach, ale sale medytacyjne są też w hotelach, a nawet w domach prywatnych. Inną atrakcją kraju są gorące źródła, często o właściwościach leczniczych. Sportem narodowym Bhutanu jest łucznictwo. Istnieje wiele miejsc, gdzie można popróbować swych sił w tej dyscyplinie.

Atrakcje turystyczne

Takthang Goemba (klasztor Tygrysie Gniazdo)
Klasztor jest jednym z najważniejszych i najświętszych miejsc dla wyznawców buddyzmu w Bhutanie. Wzniesiono go na pionowej skale górującej 500 m nad doliną Paro. Powstał w 1692 r. wokół groty, w której przez 3 lata medytował Guru Rinpocze. Jak mówi legenda, w VIII w. przyleciał on na wysoką skałę na grzbiecie tygrysicy.

Lokalne przysmaki

Podstawą wyżywienia jest ryż (biały i czerwony). Bhutańczycy uwielbiają też ostrą paprykę, ale traktują ją jak warzywo a nie przyprawę, dlatego ich kuchnia jest bardzo ostra. W miejscowych daniach wykorzystuje się wiele runa leśnego: liście paproci, pędy bambusa, grzyby, taro, ignamy, słodkie ziemniaki, dziką fasolę, pączki kwiatów bananowca, a także storczyki i suszone algi rzeczne. Jako sos do tych produktów podaje się świeży topiony ser (datsi). Na północy kraju jada się wieprzowinę, wołowinę, mięso z jaka, kurczaki, na południu popularna jest baranina. Mięso może być świeże lub suszone. Suszona słonina jest bardzo popularna – przyrządza się z niej potrawkę z dodatkiem rzodkiewek lub rzepy i suszonej papryki. Ulubiona sałatka goudoma składa się z papryki, sera, pomidorów, cebuli i jajecznicy albo gotowanych jajek.

Do innych specjałów należy smażona wątroba obsypana papryką, płucka faszerowane ostrym pieprzem kajeńskim, gotowane świńskie ratki i krwista kiełbasa. Z ryżu gospodynie robią kotleciki, które moczy się w potrawce mięsnej lub przegryza kawałkami mięsa i warzyw. Ryżu nie miesza się z innymi składnikami. Między posiłkami jada się owoce. Słodycze nie są jadane, jedynie z okazji świąt przygotowuje się przypominające ciastka suche racuszki kabze. Twaróg używany jest do sosów. Czupri, ser wytwarzany z mleka jaków, suszy się w małych kawałeczkach, a potem wyjątkowo twardy przysmak przegryza między posiłkami. Rzadkim i bardzo poszukiwanym gatunkiem sera jest seudeu. Produkuje się go tylko na wschodzie Bhutanu i sprzedaje w skórzanych bukłakach. Ma niezbyt ciekawą konsystencję i zapach, nie jada się go jednak na surowo, tylko odrobinę rozpuszcza w rosole. Powstaje wtedy pyszna zupa. Inną popularną zupą jest thukpa serwowana z kluskami.

Bhutan łucznictwoUlubionym daniem są małe pierożki momo z mięsem, serem lub warzywami. Jada się też paszteciki z mięsem (szahalc). Powszechnym napojem jest herbata. Podaje się ją z masłem i solą lub z mlekiem i cukrem. Z mocniejszych napoi pija się miejscowe i indyjskie piwo, rodzimą whisky, gin i rum. Produkuje się także cydr i wino jabłkowe, dostępna jest także woda mineralna.

Lokalne ciekawostki

1. Mieszkańcy Bhutanu nazywają siebie  – ludzie grzmotu.
2. Mitycznym, zwierzęcym symbolem kraju jest smok. Wizerunek białego smoka widnieje na żółto-pomarańczowej fladze Bhutanu.
3. W kraju wprowadzono wiele działań antykonsumpcyjnych, które dotyczą wszystkich, także króla. Władca mieszka w willi, a podczas podróży zagranicznych korzysta z rejsowego samolotu.
4. Obowiązuje całkowity zakaz palenia tytoniu. Turyści mogą palić tylko w wyznaczonych miejscach, lecz pod groźbą kary nie wolno im częstować papierosami miejscowych.
5. W Bhutanie nie wolno budować fabryk i kopalń, aby nie zniszczyć cennych przyrodniczo miejsc i zapobiec zanieczyszczeniu środowiska. Zapis w konstytucji nakazuje, żeby lasy zajmowały co najmniej 60% powierzchni kraju.
6. Pierwszy samochód pojawił się w Bhutanie w 1963 roku. Zdezorientowani ludzie przynosili mu siano, żeby go nakarmić. Pierwszy samolot przyleciał w 1983 roku.
7. W elektrowniach wodnych produkuje się tyle energii elektrycznej, że jest ważnym produktem eksportowym.
8. Aż do 2006 r. jedyną dozwoloną religią był buddyzm.
9. W Bhutanie nie wolno jeździć autostopem.
10. W 1993 r. Bernardo Bertolucci nakręcił tu słynny film „Mały Budda”.
11. Bardzo dba się o ochronę przyrody. Na powierzchni 10 230 km2 funkcjonują 2 parki narodowe, 3 wysokogórskie obszary chronionego krajobrazu, 1 rezerwat leśny i 3 rezerwaty faunistyczne.
12. Bhutan to jedyne miejsce na świecie, gdzie domy dekoruje się malowidłami przedstawiającymi męskie genitalia.
13. Szczęście Narodowe Brutto to filozofia rozwoju kraju oparta na wartościach buddyjskich, która bada jakość życia na podstawie duchowego i psychicznego samopoczucia mieszkańców. Wprowadzono go w 1972 r., a jego podstawy to: zrównoważony rozwój, ochrona i promocja walorów kulturowych, ochrona środowiska naturalnego i ustanowienie dobrego zarządzania.

Tekst: Jolanta Bąk

Data publikacji: