Morawski Kras – dla miłośników natury

Morawski Kras to doskonałe miejsce na aktywny wypoczynek dla miłośników natury. Jest to teren krasowy w Czechach, a dokładniej w południowej części Moraw, będący obszarem chronionego krajobrazu. Należy do najwspanialszych regionów krasowych w Europie Środkowej. Znajduje się tam ponad 1600 jaskiń. Można podziwiać je z zewnątrz, a niektóre także wewnątrz, jako że są one udostępnione dla turystów. Warto je zwiedzić, gdyż taka wycieczka zapewnia mnóstwo wrażeń. Decydując się na nią, najlepiej jest dotrzeć do miejscowości Blansko, z której regularnie kursują autobusy w kierunku Morawskiego Krasu.

Jaskinie Punkevni

Jaskinie te znajdują się około 2 kilometrów od hotelu „Skalny Młyn”. Wyprawa do nich rozpoczyna się od Przedniej Katedry, w której zobaczyć można ogromny stalaktyt, nazywany Strażnikiem. Następnie korytarzem dociera się kolejno do Glinianych Sal, Średniej Katedry i Tylnej Katedry, skąd można dostać się na dno Przepaści Macocha.

Przepaść Macocha to chyba największa atrakcja Jaskiń Punkevni. Jej głębokość wynosi ponad 185 metrów. Warto wiedzieć, iż jest to największa tego typu przepaść nie tylko w Czechach, ale i w Europie Środkowej. Na samym szczycie przepaści znajduje się Górny Mostek widokowy, z którego można podziwiać przepaść w całej jej okazałości. Poniżej wybudowano Dolny Mostek widokowy, z którego bardzo dobrze widać dno przepaści.

Nazwa Jaskini Macocha wiąże się z pochodzącą z XVII wieku legendą. Głosi ona, że kiedyś pewna kobieta – macocha, chciała strącić ze skały w przepaść swojego młodego pasierba i w ten sposób zapewnić majątek własnemu synowi. Chłopcu udało się jednak uratować dzięki temu, iż zanim spadł, zdołał uchwycić się gałęzi wystającej spośród skał. Kiedy w okolicy rozeszła się wieść o próbie zabójstwa chłopca, jego macocha sama rzuciła się w przepaść. Od tamtej miejsce to nosi nazwę Przepaść Macocha.

Tyle mówi legenda. Ale przepaść warto odwiedzić nie tylko ze względu na nią. Przez jej dno przepływa rzeczka Punkva, zasilająca dwa niewielkie jeziorka, z których jedno jest widoczne z góry, drugie zaś ukryte jest pomiędzy skałami. Z dna przepaści możliwy jest spływ po rzeczce łódeczkami elektrycznymi. Podczas wodnej przeprawy warto zwrócić uwagę na ciekawe zjawiska, takie jak wyżłobione przez wodę rowki, wgłębienia, jamy. Punktem kulminacyjnym spływu jest Bajkowa Katedra, pełna przepięknych skalnych form naciekowych: zasłon, kaskad, stalaktytów, stalagmitów, stalagnatów o przeróżnych kształtach.

Jaskinia Kateřinská

Nazwę tej jaskini wyjaśnia legenda, według której żyła niegdyś w tej okolicy dziewczyna, pasterka, o imieniu Kateřina. Pewnego dnia, wczesnym rankiem, wyszła wypasać stadko owiec. Oddaliła się przy tym znacznie od domu, dlatego kiedy nagle nadciągnęła burza, wiedziała, że nie zdąży do niego dobiec. Razem z owieczkami schroniła się w pobliskiej jaskini. Gdy burza minęła, Kateřina wyszła z jaskini i wtedy zauważyła, że brakuje jednej owcy. Ponieważ wydawało jej się, że słyszy dźwięk dzwoneczka w głębi jaskini, ruszyła podziemnym korytarzem, chcąc odnaleźć zagubioną owieczkę. Niestety, nie mogła znaleźć ani jej, ani drogi powrotnej z jaskini. Ludzie, którzy zauważyli w lesie stado owiec, zorganizowali poszukiwania dziewczyny, jednak bez skutku. Dopiero po jakimś czasie odnaleziono jej martwe ciało. Od tamtej pory jaskinia ta nosi nazwę Jaskinia Kateřinská.

Dla turystów dostępna jest ona od 1910 roku. Długość trasy podziemnej wynosi 580 metrów. Wejście do jaskini ma kształt gotyckiego portalu, który prowadzi do Hlavniho Dómu. Jest to największa komora Morawskiego Krasu, a zarazem największa podziemna katedra w Czechach. Jej wymiary (długość - 97 metrów, szerokość – 44 metry, zaś wysokość – 20 metrów) sprawiają, że jej widok wywiera ogromne wrażenie. Panuje tam doskonała akustyka, dlatego organizowane są w niej koncerty. Z katedry dostać się można do Nowej Jaskini, charakteryzującej się oryginalnymi skalnymi tworami, takimi jak utworzony przez kilkumetrowe stalagmity Lasek Bambusowy czy też formę naciekową nazywaną ze względu na fantazyjny kształt Czarownicą.

Jaskinie Sloupsko – Šošůvské

Jaskinie te, tworzące rozległy system korytarzy, katedr, przepaści i komór, znajdują się niedaleko miasteczka Sloup. Wejście prowadzi najpierw do Jaskini Nicová, a następnie do Jaskini Eliščiny, w której zwiedzający podziwiają nie tylko widoczne przepiękne zdobienia naciekowe, ale również doskonałą akustykę, której doświadczyć można dzięki wysłuchaniu odtworzonego fragmentu muzyki. Przy różnych okazjach w jaskini tej organizowane są koncerty muzyki kameralnej. Z Jaskini Eliščiny korytarz prowadzi do Starych Skał oraz nad dwie okazałe przepaście: Stupňovitá i Nagelova (głębokość pierwszej z nich wynosi 65 metrów, drugiej – 90 metrów). Obie można podziwiać z wybudowanych ponad nimi mostków. Następnie zwiedzający przechodzą Srebrnym Korytarzem do komór znajdujących się w części Šošůvských Jaskiń. Choć nie są one tak okazałej wielkości jak komory w Jaskiniach Sloupských, to charakteryzują się bogatszymi formami i zdobieniami naciekowymi. Do szczególnych atrakcji tej części jaskiń zaliczyć należy unikatowy stalagmit Svicen, a także głęboką na 70 metrów Czarną Przepaść.

Jaskinia Balcarka

Długość podziemnej trasy turystycznej wynosi 720 metrów. Wejście do jaskini w formie portalu znajduje się Balcarowej Skale. Przechodząc korytarzem wypełnionym barwnymi formami naciekowymi, dociera się do wysokich na 10 metrów komór, nazywanych Rotundami Wilsona, a następnie do największej w tej jaskini komory – Wielkiej Katedry o wymiarach: długość - 65 metrów, szerokość – 20 metrów, wysokość – 15 metrów. Na sklepieniu komory podziwiać można zachwycające formy naciekowe: stalaktyty i zasłony. Cechą charakterystyczną Wielkiej Katedry jest wspaniała akustyka. Następnie zwiedzający mają okazję zobaczyć uznawane za najpiękniejsze i najbogatsze w formy naciekowe komory Morawskiego Krasu, a są to Galeria i Korytarz Przyrodniczy. Wycieczka kończy się w komorze o nazwie Popeluška, będącej jedną z pierwszych odkrytych części tej jaskini.

Jaskinia Výpustek

Według badań w jaskini tej ludzie osiedlali się już 15000 lat p.n.e., natomiast przez turystów odwiedzana była od XVII wieku. W latach dwudziestych XX wieku była miejscem wydobycia bogatych złóż związków fosfatowych, służących do wytwarzania nawozów. Właśnie wtedy jaskinia została poszerzona oraz podwyższona. W latach trzydziestych były plany utworzenia w jaskini tajnego składu amunicji, jednak ostatecznie skład ten nie powstał, a w 1944 roku uruchomiono tu produkcję silników samolotowych. W latach sześćdziesiątych w jaskini utworzono schron przeciwatomowy. Do roku 2001 było to miejsce tajne i strzeżone, dopiero kilka lat później jaskinie udostępniono dla zwiedzających. Obecnie długość trasy turystycznej wynosi około 500 metrów. Podczas zwiedzania można tu zobaczyć korytarze przeciwlotnicze, sypialnie z rzędami trzypiętrowych łóżek, pokoje narad oraz różne urządzenia służące dawniej armii.

Jak widać, Morawski Kras kryje w sobie wiele ciekawostek, tajemnic, a nade wszystko zachwyca pięknem natury. Właśnie z tego powodu warto odwiedzić ten szczególny region w Czechach.

Dorota Pansewicz