Jadę do Abruzji

Nazywana zielonym regionem Europy Abruzja leży w środkowych Włoszech. Ze względu na swoje położenie i ukształtowanie powierzchni jest niezwykłą krainą. Jest to region górzysty, bowiem większość jego powierzchni zajmują Apeniny, a jednocześnie leży nad samym Morzem Adriatyckim. Wypoczywając w tym zakątku świata, można więc docenić uroki zarówno gór, jak i morza. Pozostałe atuty tego regionu to przede wszystkim: wspaniałe, starożytne i średniowieczne zabytki, piękne parki narodowe, interesujące szlaki turystyczne, piaszczyste plaże oraz zachwycające widoki. To wszystko sprawia, że Abruzja to miejsce, w którym każdy spragniony wypoczynku i ciekawych wrażeń podróżniczych znajdzie coś dla siebie.

KIEDY NAJLEPIEJ JECHAĆ

Ze względu na swoje położenie Abruzja jest regionem, który warto odwiedzić o każdej porze roku. Latem kusi morskimi i słonecznymi kąpielami, wiosną i jesienią, kiedy nie dokuczają upały, zaprasza do zwiedzania zabytków oraz wędrówek górskimi szlakami, zimą zaś – oferuje uprawianie sportów zimowych.

CO WARTO ZOBACZYĆ I ZWIEDZIĆ

L’Aquila

Miasto to pełni funkcję stolicy Abruzji. Warto uwzględnić wizytę w nim podczas podróży po tym regionie, przede wszystkim z uwagi na znajdujące się tu piękne zabytkowe świątynie, takie jak: katedra San Massimo (poświęcona świętemu Maksymowi), kościół św. Marka, kościół św. Sylwestra, bazylika San Bernardino, bazylika Santa Maria di Collemaggio. Ciekawym obiektem jest także średniowieczna fontanna.

Lanciano

Miejscowość ta słynie głównie z wydarzeń z VIII wieku – wtedy to, wg kościoła katolickiego, miał miejsce pierwszy potwierdzony cud eucharystyczny, polegający na przemianie podczas mszy św. hostii w prawdziwe ciało i wina w prawdziwą krew – co potwierdziły przeprowadzone badania. W tutejszym kościele San Francesco przechowywane są obecnie relikwie ciała i krwi Chrystusa. Poza tym w Lanciano zobaczyć można najlepiej zachowane i podobno najpiękniejsze w Abruzji zabytkowe dzielnice.

Ortona

W tej malowniczo położonej na klifie miejscowości warto zobaczyć przede wszystkim imponujące ruiny zamku aragońskiego. Trzeba też wiedzieć, iż Ortonę (a konkretnie tutejszą katedrę) uważa się za miejsce spoczynku świętego Tomasza Apostoła.

Sulmona

To właśnie stąd pochodzą popularne w Abruzji i charakterystyczne dla tego regionu tzw. confetti – cukierkowe migdały pokryte cukrem. Podczas pobytu w tym mieście warto nie tylko zakupić słodycze, ale też odwiedzić muzeum słodyczy. Ponadto w miejscowości tej urodził się rzymski poeta Owidiusz. Na tutejszym głównym placu można zobaczyć jego pomnik.

Chieti

Warto przejść się po tym mieście, podziwiając jego zabytkową zabudowę, w szczególności zaś zwracając uwagę na piękną gotycką katedrę, rzymskie świątynie oraz ruiny starożytnego teatru i zbiornika na wodę. Można też wstąpić do tutejszego muzeum archeologicznego, by bliżej poznać zaprezentowaną tu historię i kulturę Abruzji. Wokół Chieti rozciągają się wspaniałe winnice i gaje oliwne.

Pescara

To popularny ośrodek turystyczny, a przy tym ważny port rybacki. Główną atrakcją turystyczną, mogącą zainteresować przyjezdnych, jest muzeum pisarza i polityka Gabriela d’Annunzia, mieszczące się w jego dawnym rodzinnym domu.

Atri

W mieście tym znajdują się dwa ważne i interesujące muzea – Muzeum Etnograficzne oraz Muzeum Średniowiecznych i Renesansowych Instrumentów Muzycznych. Warto odwiedzić oba, jak również wstąpić do katedry Santa Maria Assunta, w której podziwiać można piękne i cenne freski pochodzące z XIV i XV wieku.

Alba Fucens

Miejscowość ta znana jest z prowadzonych tu wykopalisk archeologicznych. Można tu obejrzeć m.in. antyczny amfiteatr z doskonałą akustyką, starożytne termy i świątynię Herkulesa, a także romański kościół św. Piotra. Warto też wiedzieć, że z racji położenia miasta na wysokości 1000 m n.p.m. rozciągają się stąd wspaniałe widoki na całą okolicę.

Wodospad Castata delle Marmore

Jest wysoki na 165 m i dzieli się na wiele kaskad, a przy tym jest najwyższym na świecie wodospadem utworzonym przez człowieka.

Park Narodowy Gran Sasso e Monti Della Laga

Znajduje się on w samym sercu Apeninów. Jest terenem doskonałym do uprawiania turystyki pieszej, szczególnie wiosną i jesienią. Zimą natomiast można pojeździć tu na nartach. Szczególną atrakcją jest niewątpliwie znajdujący się tu Corno Grande – najwyższy szczyt Apeninów (2912 m n.p.m.).

Park Narodowy Maiella

Mieści się on na terenie stoków drugiego pod względem wysokości szczytu Apeninów – Mont Amaro (2793 m n.p.m.). Można odwiedzić znajdujące się tu muzeum archeologiczne oraz ogród botaniczny. Warto wiedzieć, że teren tego parku zamieszkiwany jest przez wiele gatunków zwierząt i ptaków, m.in. przez: niedźwiedzie brunatne, wilki italijskie, kozice, sokoły, orły, kawki.

Abruzyjski Park Narodowy

Mieści się również w Apeninach, na jego terenie znajduje się szczyt Monte Petroso (2247 m n.p.m.). Największymi tutejszymi atrakcjami turystycznymi są: ogród botaniczny, ogród zoologiczny i muzeum. Wiele rosnących tu gatunków drzew znajduje się pod ochroną, podobnie jak zwierzęta: niedźwiedzie brunatne, borsuki, rysie, wilki, kozice.

Campli

Wioska ta słynie przede wszystkim z kościoła św. Pawła, w którym znajdują się tzw. Święte Schody (poświęcone przez papieża Klemensa XIV), będące repliką schodów w Jerozolimie, po których Jezus szedł na sąd Poncjusza Piłata. Po schodach tych wchodzić można jedynie na kolanach.

Manoppello

To górskie miasteczko, w którym przechowywany jest tzw. Całun z Manoppello – materiał uznawany za chustę grobową Chrystusa i przedstawiający jego oblicze.

CO WARTO ZJEŚĆ

Kuchnia Abruzji opiera się na prostych, ale sycących i bardzo smacznych potrawach. Podczas pobytu w tym regionie Włoch warto zjeść takie dania jak: spaghetti aglio, olio e peperoncino (makaron z oliwą aromatyzowaną czosnkiem i ostrą papryczką, z dodatkiem natki pietruszki i sera pecorino) oraz chitarra (makaron jajeczny z gulaszem z jagnięciny i warzyw). Ponadto koniecznie trzeba spróbować confetti – lukrowanych drażetek, z których wyrobu słynie Abruzja.

CO WARTO KUPIĆ

Z podróży po Abruzji warto przywieźć do domu tutejsze wyroby kulinarne, przede wszystkim oliwę z oliwek oraz wino oraz wspomniane confetti.

NAJWAŻNIEJSZE WYDARZENIA KULTURALNE I IMPREZY

• W lipcu w Campo di Fano odbywa się kulinarny festiwal czosnkowy, będący okazją do spróbowania różnych potraw i dań, których jednym z głównych składników jest uprawiany w tych okolicach czerwony czosnek.
• Co roku w dniach 4-10 lipca w Teramo odbywa się międzynarodowy turniej piłki ręcznej – Interamnia World Cup.
• W lipcu w miejscowości Pescara odbywa się muzyczny festiwal dla miłośników muzyki jazzowej - Pescara Jazz.
• We wrześniu w Montesilvano organizowany jest co roku światowy festiwal perkusyjny – Gotha mondiale delle percussioni. Biorą w nim udział perkusiści z wielu krajów, zarówno młodzi artyści, jak i mistrzowie muzyki perkusyjnej.

CIEKAWOSTKI

• Najwyższy szczyt Apeninów, Corno Grande, po raz pierwszy został zdobyty już w XVI wieku (dokładnie w 1573 roku) przez Franciszka de Marchi. Pierwsze zimowe wejście na tę górę miało miejsce w 1880 roku. Pierwszym Polakiem na szczycie Corno Grande był Marian Sokołowski, który wszedł na niego w 1926 roku. Nazwę góry z języka włoskiego tłumaczy się jako „Wielki Róg”.
• Apeniny były jednym z ulubionych miejsc papieża Jana Pawła II, który często przyjeżdżał tu prywatnie, nieraz w tajemnicy, incognito, na narty lub na piesze wędrówki. Kiedyś, w 1995 roku, przybył do małej wioski San Pietro della lenca, w której stał mały kościółek. Ponieważ był zamknięty, Jan Paweł II pomodlił się na zewnątrz, obok niego. Później jeszcze wiele razy odwiedzał tę miejscowość i znajdującą się tu świątynię, szczególnie że otrzymał klucz do niego od kustosza kościoła. Na pamiątkę tych wydarzeń i częstych odwiedzin papieża, dziesięć lat później, 18 maja 2005 roku, w rocznicę jego urodzin, bezimiennej dotąd górze, która wznosiła się nad wioską na wysokości 2424 m n.p.m., nadano nazwę Góra Jana Pawła II, a na szczycie postawiono krzyż wykonany ze stali. Poza tym został tu utworzony Szlak Jana Pawła II, prowadzący z wioski San Pietro della lenca na ów szczyt, który nosi imię papieża. W 91. rocznicę urodzin polskiego papieża (18 maja 2011 r.) kościół w San Pietro został ustanowiony sanktuarium błogosławionego Jana Pawła II.
• W małym miasteczku Vicoli, w hołdzie dla polskiego oficera AK Witolda Pileckiego, miejskiemu parkowi zostało nadane imię tego bohatera – autora raportów o ludobójstwie w Oświęcimiu.

INFORMACJE DODATKOWE

Chcąc uzyskać więcej informacji na temat dojazdu do Abruzji i podróżowania po tym regionie, warto skorzystać z oferty wydawnictw turystycznych, takich jak Michelin lub Bradt.

Dorota Pansewicz