Jadę na Węgry

Węgry

Państwo położone w Europie Środkowej, graniczące z Austrią, Chorwacją, Rumunią, Serbią, Słowacją, Słowenią i Ukrainą. W kraju tym panuje klimat umiarkowanie ciepły. Zimy nie są bardzo ostre, zaś lato jest bardzo ciepłe. Węgry to kraj bardzo dobrze rozwinięty turystycznie. Przyjeżdżających tu przyciągają atrakcyjne miejsca, które warto zobaczyć, ciekawa kultura i smaczna kuchnia. Istnieje powiedzenie, iż węgierska gospodyni, przygotowując posiłek dla rodziny, stawia na stole słoik papryki i zastanawia się, co ma jeszcze do niej dodać. Powiedzenie to nie jest żadną przesadą, gdyż papryka dodawana jest do większości węgierskich potraw. O Węgrzech można powiedzieć, iż jest to kraj pikantny niczym papryka i romantyczny jak cygańska muzyka.

POWIERZCHNIA: 93 030 km2.
STOLICA: Budapeszt.
INNE WAŻNE MIASTA: Debreczyn, Segedyn, Miszkolc, Pecz, Györ.
JĘZYK URZĘDOWY: Węgierski.
LUDNOŚĆ: Państwo zamieszkiwane jest głównie przez Węgrów, w mniejszym stopniu przez Romów, Niemców, Serbów, Rumunów, Słowaków.

KIEDY WARTO PRZYJECHAĆ

Optymalna pora na odwiedzenie Węgier to okres od maja do września.

Budapeszt

Miasto podzielone przez Dunaj na dwie części, uznawane jest za jedną z najpiękniej położonych stolic europejskich. Ze względu na znajdujące się w nim liczne muzea, teatry, galerie, operę i bibliotekę narodową, a także wiele uczelni i instytutów badawczych, stanowi ono wielki i ważny ośrodek kulturalny i naukowy. Posiada doskonale rozwinięty system komunikacyjny. Do najbardziej godnych uwagi obiektów należą tu: Bazylika św. Stefana, Dom Win Węgierskich, Kościół Macieja, Mauzoleum Gül Baba, Most Łańcuchowy, Park Miejski, budynek parlamentu, podziemny szpital, Wielka Synagoga, Wzgórze Gellerta i Zamek Królewski w Budzie, a także położona na Dunaju w granicach miasta Wyspa Małgorzaty.

Balaton

Jest to największe jezioro Węgier i zarazem największe w całej Europie Środkowej. Jego powierzchnia wynosi 592 km2. Określane bywa jako „węgierskie morze” i rzeczywiście dla Węgrów stało się namiastką morza. Jak na tak dużą powierzchnię, nie jest zbyt głębokie i to stanowi jego zaletę. Woda w jeziorze szybko się nagrzewa, dzięki czemu warunki do kąpieli są dobre już nawet w miesiącach wiosennych. Do atutów tego miejsca należą znajdujące się tam liczne kurorty, a także możliwość uprawiania sportów wodnych. Jednym z najbardziej urokliwych zakątków jest Półwysep Tihany, który wcina się od strony północnej w wody Balatonu. Prawdziwą perłą węgierskiego baroku jest położone na półwyspie opactwo benedyktyńskie.

Eger

Jedno z najstarszych miast węgierskich, charakteryzujące się przepiękną barokową Starówką. Najbardziej jednak Eger słynie na cały świat z produkowanego tu od wieków wina. Na zachód od centrum miasta znajduje się tzw. Dolinka Pięknej Pani. Jest to zagłębie niewielkich winnych piwniczek, w których odbywają się degustacje wina i związane z tym zabawy. Najbardziej charakterystyczne dla tego miasta jest czerwone wino egri bikavér, zwane „byczą krwią”. Miejsce to słynie ponadto z dużego kąpieliska termalnego.

Tokaj

To spokojne miasteczko położone nad rzekami Bodrog i Cisą, z pełną uroku architekturą. Także i to miejsce znane jest na całym świecie z win, produkowanych tu od setek lat. Ożywa w weekendy i podczas wszelkich świąt, gdy zjeżdżają do niego licznie mieszkańcy wielkich miast, przyciągani sławą wina tokajskiego.

Miszkolc

Jest to czwarte co wielkości miasto Węgier, a zarazem uzdrowisko. Znajdują się tu jaskiniowe kąpieliska ze źródłami termalnymi, których temperatura osiąga 30 st. Celsjusza. Te mineralne źródła znane są ze swoich właściwości leczniczych od ponad czterystu lat. Do innych atrakcji Miszkolca należą: Zamek Diosgyor, wzgórze Avas z wieżą widokową, z której można podziwiać piękną panoramę miasta, a także XVIII-wieczna Cerkiew Świętej Trójcy z 16-metrowym ikonostasem, na który składa się 88 ikon ilustrujących życie Jezusa Chrystusa.

Hajdúszoboszló

Uzdrowisko, stanowiące jedne z największych cieplic na Węgrzech, można określić jako prawdziwą mekkę turystyczną dla wielu turystów. Ze względu na właściwości lecznicze tutejszych wód w licznych basenach i kąpieliskach, miasto stało się największym ośrodkiem hydroterapii w kraju. Centrum miasteczka jest pełne urokliwych knajpek i restauracyjek, w których można skosztować węgierskich win lub palinki.

Debreczyn

Drugie co do wielkości miasto Węgier. Do tutejszych zabytków wartych obejrzenia należą: Wielki Kościół Ewangelicki, Mały Kościół Ewangelicki, Kościół św. Anny, główny budynek uniwersytetu, Liceum Kalwińskie oraz kamieniczki umiejscowione w centrum miasta. Debreczyn otaczają lasy i puszcze, m.in. Las Wielki, będący pierwszym rezerwatem przyrody na Węgrzech. W mieście tym znajduje się najstarsza w tym kraju kolej wąskotorowa, pochodząca z 1882 r. Debreczyn można określić jako węgierski odpowiednik naszego Torunia, jako że także słynie z wytwarzanych tu pierników.

Park Narodowy Krasu Węgierskiego (Park Narodowy Aggtelek)

Znany jest przede wszystkich z występujących tu jaskiń kresowych, które zaliczyć można do jednych z najwspanialszych zjawisk geologicznych. W 1995 r. zostały one wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

KUCHNIA WĘGIERSKA:

Odwiedzając Węgry, warto spróbować tamtejszych potraw i przysmaków. Najbardziej znanym daniem węgierskim jest gulasz – zawiesista, ostra zupa przyrządzana z kawałków różnego rodzaju mięsa oraz ziemniaków, doprawiana papryką i innymi przyprawami. Do tamtejszych specjałów należy także halaszle – rybna zupa, także obowiązkowo doprawiana papryką. Do wartych uwagi należą także takie węgierskie potrawy jak kiełbasa paprykowa czy kiszona papryka. Podstawowym produktem spożywczym jest tam biały chleb kenyér. Jest on tam tak popularny, iż funkcjonuje nawet przysłowie mówiące, iż Węgrzy nawet chleb jedzą z chlebem. Kuchnia węgierska obfituje także w różnego rodzaju kluski. Pragnąc rozsmakować się w tamtejszych deserach, koniecznie trzeba spróbować tortu Dobosa (jest to ciasto składające się z biszkoptowych płatów, przekładanych kremem czekoladowo-orzechowym lub czekoladowo-kawowym). Nie można zapominać też o innych smakołykach, jak naleśniki z konfiturami, twarogiem i bakaliami, polewane czekoladowym sosem czy knedle z serem i owocami. W kraju tym znajdziemy wiele gatunków wyśmienitych win. Najsłynniejszym z nich jest tokaj, o którym mówi się, iż jest to „wino królów i król wśród win”. Trzeba koniecznie skosztować, by przekonać się, czy określenie to jest słuszne. Ponadto napić się można palinki (mocnej brandy, wyrabianej głównie z gruszek, moreli lub śliwek) lub tzw. „egerskiej byczej krwi” (Egri bikavér), czyli czerwonego wina z Egeru.

CIEKAWOSTKI

Węgry mają jedne z największych w Europie zasoby powierzchniowych wód termalnych. W całym kraju znajduje się około 1300 źródeł tych wód, przy których wybudowano baseny i kąpieliska lecznicze.
Węgry to ojczyzna znanej i popularnej zabawki logicznej - kostki Rubika. Została ona wynaleziona w 1974 roku przez Ernő Rubika, węgierskiego architekta i rzeźbiarza.
Z Węgier pochodzi również wynalazca długopisu - Bíró László.
Znane jest powiedzenie, mówiące o wyjątkowej zażyłości, przyjaźni i pokrewieństwie Węgrów i Polaków: „Polak, Węgier, dwa bratanki, i do szabli i do szklanki”. Pierwotnie tekst ten brzmiał: „Polak, Węgier, dwa bratanki, i do konia, i do szklanki. Oba zuchy, oba żwawi, niech im Pan Bóg błogosławi”. Powstał on prawdopodobnie po upadku konfederacji barskiej, w kręgu przywódców powstania antyrosyjskiego.
23 marca to Dzień Przyjaźni Polsko – Węgierskiej.
Ważnym symbolem narodowym Węgrów jest Turul, mityczny ptak, praojciec narodu węgierskiego. Tradycja przypisuje mu postać zbliżoną do sokoła lub raroga (choć według innych interpretacji posiadał cechy orła i kruka) i mówi, iż to właśnie on przyprowadził lud Madziarów na miejsce obecnych Węgier. W kraju można spotkać się z pomnikami Turula. Najsłynniejszy z nich wznosi się nad murami Zamku Królewskiego w Budapeszcie. Na Węgrzech istnieje ponad tysiąc odmian papryki, z której słynie ten kraj. Najostrzejsza z nich jest sto razy bardziej mocna od papryczki chili.
Jedną z ładniejszych pamiątek, jakie można przywieźć z Węgier, jest porcelana z Herend (miejscowość niedaleko Budapesztu). Figurki wykonane z tej porcelany są jedyne w swoim rodzaju. Ciekawym upominkiem z tego kraju mogą być także wyroby ceramiczne, produkowane w Pécs. Obie te fabryki (porcelany i ceramiki) oraz pochodzące z nich wyroby cieszą się dużą sławą na całym świecie.
W Budapeszcie znaleźć można polskie akcenty. Jednym z nich jest Pomnik Obrońców Twierdzy Przemyśl. Znajduje się on niedaleko Mostu Małgorzaty, na prawym brzegu Dunaju. Został on poświęcony pamięci tysięcy Węgrów poległych w trakcie pierwszego i drugiego oblężenia Przemyśla w latach 1914-1915, w czasie I wojny światowej. Pomnik ten zaprojektował znany węgierski rzeźbiarz, Szilárd Sződy. Przedstawia on symbolizującego męstwo spiżowego lwa na postumencie zbudowanym z białego piaskowca. Innym polskim akcentem w stolicy Węgier jest pomnik Józefa Bema, który brał udział w walkach narodowych w 1849 r.
W Budapeszcie powstało drugie na świecie (po londyńskim) metro – w 1896 r. Metro budapesztańskie zostało rozsławione dzięki filmowi „Kontrolerzy”, nakręconemu w 2003 r. przez Nimróda Antala. Akcja tego filmu rozgrywa się głównie na stacjach kolei podziemnej miasta. W każdym większym mieście na Węgrzech, oprócz zwyczajnych dyskotek, znajdują się tzw. táncházy, w których tańczy się wyłącznie tańce ludowe. Najbardziej popularnym jest gorący czardasz – taniec pochodzenia węgierskiego, przejęty i spopularyzowany przez Cyganów.

Dorota Pansewicz